Erdoğan ma nagu jira?.

Erdoğan ma nagu jira?.

Ummad waliba oo horumata waxaa sabab u ah hoggaamiye daacad ah kaas oo geed gabaan iyo mid dheerba u kora siduu u samata bixin lahaa shacabkiisa.

Dal waliba oo manta horumaay ama kasii hor xurnima gaaray waxa ay leeyihiin geesiyaal sooyaalkooda ku xusan oo mar waliba la xasuusto.

Biya dhaca maqaalkeygaan waxa aan uga jeeda ama ciwaan ahaan isku weydiiyay  “Ma nagu jira Erdoğan  oo kale ?

Jawaabta yaan ku deg degin.

Maxaan u doortay  Erdoğan?

Marka koowaad inuu yahay hoggaamiye wax weyn ka bedelay dalkiisa saameyn culusna maanta ku leh caalaamka.

Marka labaadna inuu yahay nin ay ku weyn tahay bini aadanimada walibana aad uga dhiidhiya dulmiga shareeran iyo midkaan shareerneyn ee lagu hayo masakiinta gaar ahaan wadamada Muslimiinta.

Intaas waxaa sii dheer anaga Soomaali ahaan wanaaga badan uu noo qabtay.

Ka hor  Erdoğan madax badan ayaa soo martay Turky laakin waxa ay ku guul darreysteen ama wax la taaban karo ka keeni waayen dhibaato badan oo dalkaas heysatay.

Erdoğan markuu talada Turky qabtay  wax waliba si dhaqsi ah ayey isku bedeleen oo waxaa shaqeynayay makiinad aan laga helin madax badan  oo loo yaqaan “Daacadnimo” koox diyaarsan oo howl karayaal ahna waa garab taagnaayen.

Si dhaqsi ah ayey wax kasta isku bedeleen ha ahaadan Dhaqaale,  Siyaasad, Ciidan ama qeybaha kala duwan ee adeega bulshada.

Dalka Turkey oo deyn iyo gacan hoorsi ku noola  ayaa ka reystay dhibaatadaas maantana sidaan aragno isku bedelay dal u taagan har iyo habeen caawinta dadka dhibaateysan.

Is bedel kaas isagama imaan si kedis ah ee waxa uu ahaa mid qorsheysan oo si weyn looga soo baaran degay.

Erdoğan oo mar  la weydiiyay sida ay ku dheceen waxaas oo idil waxa uu ku jawaabay” wax ma xadno, habeena ma jiifan aniga oo og in ay taalo xafiiskeyga warqad u baahan saxiix”

Erdoğan waxa uu R/wasaare noqday 2003, dalkuna waxaa ahaa xilligaas mid hooseeya marka laga eego dhinac waliba laakin isaga iyo xisbigiisa waxa ay u istaageen habeen iyo maalin sida Turky loo dhaqaaji lahaa, waana ku gullesteen tusaala ahaan:

Dhanka dhaqaalaha dalka Turkey 2002 waxa uu ku jiray lambarka 26-aad hadana waa dalka 16 –aad  ee Adduunka marka loo eego  Europe-na waa 6-aad, sanadda 2023-na waxaa u qorsheysan in ay gaaran lambarka 10-aad addunaka dhanka dhaqaalaha. Dakhli-dhaxdhaxaadka muwaadinka dalkaas 2002 waxa uu ahaa 2880$, haddana waa 10990,  mustaqabalka 2023-na waxaa ay rabaan inuu noqdo 30000$. Heerka horumarka dalka 2002 waxa uu taagana -9.8%, halka 2007-dii ay gaareen  9% iyaga oo galay dalka 2aad ee addunka. Dhoofinta 2002 waxa kasoo geli jirtay 30 billion oo dollar, hadana waa 130 billion, 2023 waxa ay rabaan  in uu kasoo xaroodo adduun gaaraaya 500 billion oo dollar .  Maal -gashiga shisheeyaha ee tooska  waxa uu ahaa inta u dhaxeysay ( 1982-2002) lacag gaareysa 1.2 billion halka (2002-2007) ay gaartay 57 billion oo dollar sidoo kali( 2007-2012) waxa ay gaaraty 114 billion oo dollar.

Muwaadinka Turkey-ga ah waxa uu 2002 ku aadi karay visa la'aan 48 dal, hadana 67 dal, halka 2023 ay u qorsheynsatahay inuu ku aado dalal gaaraya 197. Turkey kama hormarin dhankaas  oo kaliya ee ciidanka dalkaasna aad ayaa looga shaqeeyay gaar ahaan qalabka ay adeegsadaan ayaga oo awooda 8aad ka ah maanta adduunka, waxa ayna ku guuleysteen in ay sameystaan diyaarado kala nuuc ah iyo dayax gamceed ciidamdeed.

Intaas kuma ekaan ee 10 sano gudahood ayuu ku dhisay 125 jaamacadood oo cusub, 189 school iyo 510 isbitaal . Intaas waa iga tusaalo

Hadaba ma nagala heli karaa Hogaamiye sida m/weyne Erdoğan oo kale dalkiisa iyo dadkiisa gaarsiiya horumar mise maalin waliba waxa aan isku heysaneynaa  xukuumadaan bedel iyo dana gaar ah ?

Erdoğan ma nagu jira?

Anaga Soomaali ahaan maanta dhibaatadeyna wa badan tahay waliba kuma sii jirto marka laga hadlo madaxda, waayo dhanka hoggaanka waxaa ka muuqda habacsanaan badan sidaa darteed ayaan u baahanahay hoggaamiye leh tilmaamo wanaagsan sida  (Aragti toosan, Dhega nogol, Saameyn leh, Dhiiri gelin , Fahmaya dadka uu talinaayo, ku wanaagsan xiriirada kala duwan, Geesi ah, Maamulid wanaagsan, Qorshe iyo hal-abuur leh, La tashada dadka. Cadaalada dhowra walibana Go’aan leh).

Dadka aqoon dheer u leh Erdoğan waa ay ku tilmaameen kuwaan iyo kuwa kali inuu leeayahay hadaba aan idin ku celiyo su’aashiye Kuwa hadda taliya  maka faa’iideysan doonaan m/weynaha Turky ee Soomaaliya maanta u ah saaxibka rummaad?

Kuwa mucaaradka ahi se diyaar ma u yihiin in ay is bedel dhaama kuwaan la yimaaadan mise howshu waa ana I geey madax tooyada mise Hoggaamiye kali ayaan sugnaa ?.

Waan hubaa in Erdoğan oo kale nagu jiro ee da’diisa ayaanan garaneyn .