5. Shaqaalaha.
Naxariista nabi Muxamed scw ma ahayn mid ku kooban haweenka iyo carruurta ee waxay ahayd mid ka ballaaran oo gaarsiisan koonka oo idil.
Naxariisti nabi Muxamed scw, waxaa ka mid ah siduu ugu naxariisa jiray shaqaalaha ama dadka u adeega sidoo kale wuxuu dadka muslimiinta uga tegay dardaaran ah in loo naxariisto shaqaalaha .
Shaqaaluhu ma ahan qof kaa duwan waa sidaada oo kale, wxuu leeyahy xuquuq waajibaadna waa saaran yahay sidaa darteed ma ahan in shaqaalaha loola dhaqmo qaab xun.
Naxariisti nabi Muxamed scw, waxaa ka mid ah siduu ugu naxariisa jiray shaqaalaha ama dadka u adeega sidoo kale wuxuu dadka muslimiinta uga tegay dardaaran ah in loo naxariisto shaqaalaha .
Shaqaaluhu ma ahan qof kaa duwan waa sidaada oo kale, wxuu leeyahy xuquuq waajibaadna waa saaran yahay sidaa darteed ma ahan in shaqaalaha loola dhaqmo qaab xun.
Diinteenu waa diin kaamil ah dadka oo idilna siineysa xuquuqdooda iyo waxa ay mudan yihiin.
Suubanaha oo asaxaabta iyo umadda oo idil la dardaarmaya, wuxuu leeyahay “ Walaalihiin ayaa shaqaalo idin noqday ama ilaah idin kaga dhigay, qofkii uu walaalkaas la joogo waxa uu cunaayo wax ha ka siiyo, dharka uu xiranaayo wax ha ka siiyo, wax aysan awoodn ha u dirina, haddaad u dirtaana ku caawiya”
Yaa salaam bal eeg naxariista nuucaan ah, kawarama haddii aan ku dhaqmi lahayn, dabcan waa ka duwanaa lahayn sidaan hadda nahay.
Suubanaha oo asaxaabta iyo umadda oo idil la dardaarmaya, wuxuu leeyahay “ Walaalihiin ayaa shaqaalo idin noqday ama ilaah idin kaga dhigay, qofkii uu walaalkaas la joogo waxa uu cunaayo wax ha ka siiyo, dharka uu xiranaayo wax ha ka siiyo, wax aysan awoodn ha u dirina, haddaad u dirtaana ku caawiya”
Yaa salaam bal eeg naxariista nuucaan ah, kawarama haddii aan ku dhaqmi lahayn, dabcan waa ka duwanaa lahayn sidaan hadda nahay.
Hooyadeen Caa’isha- ilaah ha ka raali noqdee- oo nooga sheekeyneysa noloshii nabi Muxamed scw, waxey tiri “ Nabigu waligiis gacan uma qaadin oo wax ma gaarsiinin haween iyo shaqaale ama adeege”.
Saxaabiga weyn ee Anas Bin Maalik -Ilah ha ka raali noqdee- oo ahaa adeegihii nabi Muxamed mudda dheer ayaa nooga warramaya sidii uu nabigu ula dhaqmi jiray, wuxuuna yiri .
( Rasuulka Ilaah, wuxuu ahaa qofka ugu dabci wanaagsan dadka. Maalin ayuu meel ii dirsaday, aniga oo usii socda ayaan arkay carruur mel ku ciyaareysa ka dibna waan is ka dhax galay, muddo ka dib ayaan arkay nabiga oo qoorta I haya oo qoslaaya, markaas ayuu igu yiri "Anasoow meshaan kuu diray orod oo aad” Wallahi, waxaan u adeegaayay nabiga todobo ama sagaal sanno waligiis ima dhihin waxaan sameeyay maxaad u sameysay ama waxaan ka tegay maxaad uga tagtay.
( Rasuulka Ilaah, wuxuu ahaa qofka ugu dabci wanaagsan dadka. Maalin ayuu meel ii dirsaday, aniga oo usii socda ayaan arkay carruur mel ku ciyaareysa ka dibna waan is ka dhax galay, muddo ka dib ayaan arkay nabiga oo qoorta I haya oo qoslaaya, markaas ayuu igu yiri "Anasoow meshaan kuu diray orod oo aad” Wallahi, waxaan u adeegaayay nabiga todobo ama sagaal sanno waligiis ima dhihin waxaan sameeyay maxaad u sameysay ama waxaan ka tegay maxaad uga tagtay.
Saxaabadu nabiga ayey ka arkayeen siduu ula dhaqmaayo shaqaalaha iyaguna waa ku daya jireen sidaa darteed innagu waxaan heysanaa dhaxal isagu jira dardaarankii nabiga oo ah in la wanaajiyo shaqaalaha iyo qisooyin la xariira sidii uu nabigu ula dhaqmi jiray dadka u shaqeeya sidaa darteed waxaa nagala rabaa inaan raacno oo ku dhaqano dhaxalkaas quruxda badan.
Shaqaaluhu waa aadne sidaada oo kale naxariis iyo wanaag ayey u baahan yihiin waliba ajir ayaad ka helee markaad wanaajiso.
Qofkii naxariista ayaa naxariis hela.
Waa noo socotaa....

No comments:
Post a Comment